Đổi mới quản lý, nâng cao chất lượng chương trình, phát triển năng lực số và rà soát mạng lưới cơ sở giáo dục là những nội dung đáng chú ý trong hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2026-2027 đối với giáo dục thường xuyên.

Năm học 2026-2027, giáo dục thường xuyên (GDTX) tiếp tục được định hướng phát triển theo hướng linh hoạt, nâng cao chất lượng và mở rộng cơ hội học tập cho người dân. Những nhiệm vụ này được cụ thể hóa trong Công văn số 5747/BGDĐT-GDNNGDTX ngày 25/8/2026 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2026-2027 đối với giáo dục nghề nghiệp và giáo dục thường xuyên.

Cùng với đó, Chỉ thị số 31/CT-TTg ngày 5/8/2026 của Thủ tướng Chính phủ về thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm năm học 2026-2027 đặt ra những yêu cầu chung đối với toàn ngành Giáo dục, trong đó nhấn mạnh đổi mới tư duy quản lý, tăng cường kỷ cương và nâng cao chất lượng thực chất.

Việc kết hợp các định hướng chung với hướng dẫn chuyên ngành là cơ sở để các cơ sở GDTX xây dựng kế hoạch hoạt động phù hợp, xác định rõ nhiệm vụ ưu tiên và tổ chức thực hiện theo đúng quy định.

Cụ thể hóa nhiệm vụ năm học bằng kế hoạch và kết quả thực hiện

Một trong những yêu cầu đáng chú ý tại Công văn số 5747/BGDĐT-GDNNGDTX là cụ thể hóa các chủ trương, chính sách thành nhiệm vụ, chỉ tiêu, tiến độ và sản phẩm cụ thể trong kế hoạch năm học 2026-2027.

Đối với các trung tâm GDTX và trung tâm giáo dục nghề nghiệp – giáo dục thường xuyên, điều này đòi hỏi kế hoạch năm học phải gắn với những công việc có thể theo dõi, đánh giá. Các đơn vị cần xác định rõ nội dung triển khai, bộ phận phụ trách và thời gian thực hiện, đồng thời chủ động rà soát tiến độ để kịp thời điều chỉnh khi phát sinh khó khăn.

Cách tiếp cận này giúp công tác quản lý đi vào thực chất hơn, hạn chế tình trạng kế hoạch chỉ dừng ở những mục tiêu chung nhưng chưa xác định rõ trách nhiệm và kết quả cần đạt.

Bên cạnh đó, việc thực hiện nhiệm vụ cần phù hợp với điều kiện thực tế của từng đơn vị, bảo đảm sự thống nhất với hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng như chỉ đạo của cơ quan quản lý tại địa phương.

Nâng cao chất lượng chương trình và đổi mới hoạt động dạy học

Công văn số 5747/BGDĐT-GDNNGDTX đặt ra yêu cầu tiếp tục nâng cao chất lượng và bảo đảm các điều kiện thực hiện Chương trình GDTX cấp THCS và THPT. Nội dung giáo dục cần gắn với mục tiêu phát triển phẩm chất, năng lực người học, đồng thời phù hợp với đặc điểm và điều kiện tổ chức của từng cơ sở.

Một nội dung được đề cập là tổ chức giáo dục STEM/STEAM, hoạt động trải nghiệm, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo phù hợp với mục tiêu chương trình, năng lực người học và nguồn lực hiện có. Việc phối hợp với cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, doanh nghiệp, thư viện, bảo tàng hoặc cơ sở nghiên cứu có thể được thực hiện khi phù hợp với điều kiện thực tế.

Đáng chú ý, hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo lưu ý không triển khai STEM/STEAM theo phong trào, chạy theo sản phẩm trình diễn hoặc làm phát sinh chi phí không cần thiết. Đây là yêu cầu quan trọng để các hoạt động giáo dục có giá trị chuyên môn và hỗ trợ trực tiếp cho quá trình học tập.

Đối với hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp, các cơ sở cần chú trọng việc giúp học viên nhận biết sở thích, năng lực, từ đó lựa chọn lộ trình học tập và định hướng nghề nghiệp phù hợp. Những hoạt động này cần được tổ chức thiết thực, an toàn và gắn với điều kiện thực tế của địa phương.

Phát triển năng lực số, hướng dẫn sử dụng trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm

Chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) là một trong những nội dung được chú trọng trong hướng dẫn nhiệm vụ năm học 2026-2027 đối với GDTX.

Theo Công văn số 5747/BGDĐT-GDNNGDTX, các cơ sở cần tổ chức giáo dục phát triển năng lực số, giáo dục trí tuệ nhân tạo và an toàn mạng phù hợp với cấp học, trên cơ sở các khung năng lực và hướng dẫn chuyên môn của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Việc ứng dụng công nghệ không chỉ hướng đến hỗ trợ dạy học và quản lý mà còn phải gắn với yêu cầu sử dụng an toàn, có trách nhiệm và trung thực. Người học cần được hướng dẫn nhận diện rủi ro trên môi trường số, bảo vệ thông tin cá nhân và tránh phụ thuộc hoặc lạm dụng công nghệ trong học tập.

Đối với đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý, việc ứng dụng công nghệ cần đi cùng với bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân và tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ. Các hoạt động chuyển đổi số cần xuất phát từ nhu cầu thực tế, tránh triển khai hình thức hoặc tạo thêm thủ tục không cần thiết.

Đổi mới kiểm tra, đánh giá theo hướng thực chất

Nâng cao chất lượng GDTX không chỉ phụ thuộc vào nội dung chương trình và phương pháp tổ chức dạy học mà còn liên quan trực tiếp đến cách đánh giá kết quả học tập.

Hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu việc kiểm tra, đánh giá phải bảo đảm khách quan, công bằng, vì sự tiến bộ của người học; nội dung đánh giá cần bám sát yêu cầu cần đạt của chương trình GDTX cấp THCS và THPT.

Đồng thời, cần chú trọng khả năng hiểu và vận dụng kiến thức, kỹ năng vào thực tiễn, hạn chế việc yêu cầu ghi nhớ máy móc hoặc làm bài theo khuôn mẫu. Đây là định hướng nhằm phản ánh đúng hơn năng lực của học viên, đồng thời hỗ trợ giáo viên nhận diện những nội dung cần củng cố trong quá trình giảng dạy.

Công tác kiểm tra, giám sát cũng cần dựa trên dữ liệu và tình hình thực tế, hướng đến việc hỗ trợ, chấn chỉnh và tháo gỡ khó khăn. Việc tiếp nhận, xử lý phản ánh liên quan đến hoạt động GDTX cần được thực hiện kịp thời, xác định rõ trách nhiệm và thời hạn giải quyết theo quy định.

Rà soát mạng lưới cơ sở, bảo đảm điều kiện tổ chức hoạt động

Một nhiệm vụ khác được đặt ra trong Công văn số 5747/BGDĐT-GDNNGDTX là rà soát, sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp và GDTX phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, quy mô dân số, tình hình phát triển kinh tế – xã hội và nhu cầu nhân lực tại từng địa phương.

Việc sắp xếp cần hướng đến nâng cao hiệu quả hoạt động, sử dụng nguồn lực hợp lý và hạn chế tình trạng đầu tư dàn trải. Đồng thời, quá trình thực hiện phải chú trọng bảo đảm đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý và nhân sự hỗ trợ phù hợp với nhiệm vụ của cơ sở giáo dục.

Văn bản cũng đặt ra yêu cầu duy trì hoạt động giảng dạy và quản lý thông suốt, không để việc sắp xếp tổ chức làm gián đoạn hoạt động giáo dục; đồng thời bảo đảm thực hiện đầy đủ, kịp thời các chế độ, chính sách đối với nhà giáo và cán bộ quản lý có liên quan.

Đối với các địa phương và cơ sở GDTX, đây là nhiệm vụ cần được triển khai trên cơ sở hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền, phù hợp với điều kiện thực tế và bảo đảm quyền học tập của người dân.

Theo dõi chính sách mới, triển khai đúng phạm vi quy định

Bên cạnh các nhiệm vụ nêu trên, các cơ sở GDTX cần thường xuyên cập nhật những văn bản mới liên quan đến chương trình và hoạt động chuyên môn.

Chẳng hạn, Thông tư số 78/2026/TT-BGDĐT ngày 25/9/2026 sửa đổi, bổ sung một số nội dung chương trình GDTX cấp THCS và THPT, có hiệu lực từ ngày 10/11/2026. Đây là một ví dụ cho thấy các cơ sở giáo dục cần theo dõi văn bản chính thức, xác định đúng phạm vi điều chỉnh và cập nhật những nội dung có liên quan đến hoạt động của đơn vị.

Tuy nhiên, mỗi văn bản có chức năng và phạm vi áp dụng riêng. Chỉ thị số 31/CT-TTg xác định các nhiệm vụ trọng tâm ở cấp toàn ngành; Công văn số 5747/BGDĐT-GDNNGDTX hướng dẫn nhiệm vụ đối với giáo dục nghề nghiệp và GDTX; còn Thông tư số 78/2026/TT-BGDĐT điều chỉnh một số nội dung chương trình cụ thể.

Việc phân biệt rõ các văn bản sẽ giúp cán bộ quản lý và giáo viên áp dụng đúng quy định, tránh diễn giải rộng hơn nội dung được ban hành.

Hướng tới chất lượng và hiệu quả thực chất trong năm học mới

Những nhiệm vụ được xác định trong năm học 2026-2027 đặt ra yêu cầu kết hợp giữa đổi mới quản lý, nâng cao chất lượng dạy học, phát triển năng lực số và sử dụng hiệu quả nguồn lực.

Đối với các cơ sở GDTX, việc triển khai cần được cụ thể hóa thành kế hoạch có phân công trách nhiệm, tiến độ và kết quả theo dõi rõ ràng. Đồng thời, các đơn vị cần chủ động cập nhật hướng dẫn chuyên môn, bảo đảm hoạt động giáo dục được tổ chức đúng quy định và phù hợp với nhu cầu của người học.

Việc thực hiện nghiêm túc các nhiệm vụ năm học không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý tại từng cơ sở mà còn hỗ trợ mục tiêu phát triển hệ thống giáo dục mở, linh hoạt và tạo cơ hội học tập thường xuyên, học tập suốt đời cho người dân.